Saturday, 3 August 2013

DEIHTELNA OMTHEI LEH MAW??





Thil khatpeuh i hih chiang in, a hoihna leh a hoihlouhna ana om teitei hi.Tutung a i gensawm pen, nekzonna lam hideuh ahihman in, etsakna khat genpah le hang: Luinak a suang laihkhiatna in nek muhna hon pemah leh, luinak susia in menchim ki-omsak suak hi. Suang lak, Singsat, Meihol hal chih te'n leng Tuinak kangsak in, Menchim omsak baih mahmah a, Kholum leh khovot bang khengzou mahmah in, tuidawn ding kitasam in hon koih dekdek hi.

PU-PA TAWNDAN TOH KISAI NGAIHDAN - I






TAWNDAN kichi Khovel a, mihing apiankhiat apat hong piangkhia ahi a, a kizattam(zatmun) luat chiang a, 'Dan' a kipom ana hi-lim hi. Mihingte omlou bang hileh 'Tawndan' ana omlou ding ahi. Huaiziak in, hiai a i muhtheih ahihleh, 'Tawndan sang a Mihing poimoh masa zaw ahi' chih ahi.

PRIVATE INSTITUTION CHI'N MAWK KAIHKAWI KEI NI..!!





Churachandpur District sung kia hilou,Manipur State sung pumpi i et leh, Govt. Institution te i theihsa ahi a, tua ahihman in, Private Institution in poimohna liantak nei in, Sinlai Naupante' Private institution a kinga a tam zaw ahi chi leng sau a kikhial kholkei ding hi. Govt. Institution te ginalou chih i thei a, gina kei lele ka kai thou di chi lele,

Friday, 2 August 2013

KI DONKHIAL KHA I HI DI UAM??


By ~ Sang Quptong



Khovel a damlouhna leh sihna e i tuah ding mah ahi a, mihingte' damsung kum ding leng Bible in ana bikhiah mahbang in Kum.70 ahi a, hatna ziak in Kum 80 leng ahithei ana chi hi.

Zoudawn innsung leh lailam et na




"For acknowledging the achievements, contributions and struggles of the women from all over the world.
Women are the real architects of society." ~ Harriet Beecher Stowe

LAL NGEILOU LAL ANAAAAA






Ka neulai ahi a BRTF te lak a Labour a sepsaan lai hiven group lak a heutu ding a mikhat a koih uleh thupi kisa mahmah ahi ding a "tua chu ka thuthu hita..." chi in miteng tung a thuneihna nei a kikoih in a heute zahtaak ut in amah ut bang a zahtaakna amuh louh chiang in khelgawt zel hi.

SIAMSINNA LEH VAKIANGBU: 3G ACTIVATE NI..!!






MIHING a piang khe taphot, a siamsa/theisa a piang i om uh gintak huailou hi. Pathian in ei a hihtheihna ana koihsa pe'n en Siamsinna tungtawn a i khansak(develop) di dan ahi hi. Gamsung khantouhna ding a poimoh thil tampi omte lak ah, Siamsinna (adiak in lai lam) mah poimohpen hi'n kilang hi.

Thursday, 1 August 2013

GOVERNMENT SCHOOL LEH BAWNG EK






A tung a,'Thupi' dia i teel khiat i et mawk dan in, nuihzat huai sim abang hi. Hiai mun a i gen sawm pe'n ahihleh Manipur State tel a Zogam a Government School omte ahi chih, i theih masak dia ka deih ahi hi. Bangteng hileh, i thupi dia i teel uh, 'Government School leh Bawng ek' i chih pe'n in, Siamsinna (Education) lam kawk deuh ahih

'REPORT' PIAK SIAM LUAT A HOIH DIAM ??






Central Government hoihna ziak in Scheme tuamtuam i gam uah hong om a, kipah huai mahmah hi. Himahleh, huaite bangtan in a phattuampih dite'n i phattuam pih ua le ? Manipur in REPORT a piak siamluat ziak a 'Electricity' lam a giau-tauna i gam ah hong tung ahi diam ? July,2013 khabul in, Pakistan in India kiang ah Meivak tasam ahihdan uh a theihsak kawm in ngetna leng neingal uhi.

ZOGAM MASALA - VII


By ~ Sang Quptong 



ZOGAM a nopdante khawng lasiamte'n hon awi ngiahngiah ua, atak-agam ah bel a nopna teng huih mutmang lel abangta hi. 'Zomi'n kei ka piang, Zomi bang ka nungta, Zomi bang in ka si ding' chih la om abang(?). Tulai a i nuntakdante uh i et leh, Zomite nuntakdan ahi i chi ngam diam ? I sihdante uh Zomite sihdan ding in kilawm i sa taktak na hia ? Sappau (Overdose) a si i tam mahmah mai uhi. Himahleh, i sih chiang in, i natna min di'n, 'SUNGNA'chih i gelh ua hive'n..! Khamtheih in Zomite thil thawnpiak huham tak hon pia a, huai ahihleh SIHNA ahih banah, sukdam theihlouh natna lauhuai, HIV/AIDS te ahi mai hi. I kipak na uh hia?

ZOGAM MASALA - VI






 I Zogam neihsun uh a hoihlouhnate i gen tamta mahmah mai ua, a thu i zakmai un leng luak suakzou phial hi. Himahleh gen di bei dek mawklou ahi. I Zogam uh a hoihlouhna gen di abei dekkei leh chu I gam uh naksiat law mahmah ta ahi chihna ahi mai ding hi. I Zogam uh neuchik (mite theih a) himahleh, thu-le-la tam thei mahmah a, mit a muhtheih bang hileh, Suah-Tum-Mal-S­im (East-West-North-S­ouh) ah lengtuah vengvung ding a, akhenchiang a kiphukha pawl om ding in suangtuah (imagine) theih hi.

ZOGAM MASALA - V




KHOVEL khantouhna hu (gas) in, ZOMI te le hon uuk khasam ta hi. Khovel khantouhna te eite a di'n siatna leh kiakniamna ahi dia o, chihtheih ton om zel abang mawk a hiven.!!. I kisui vengveng leh 'Lompai noinoi' te i hi uh chih ngaihtuahna neithei chiang te'n, i theih hoih mahmah uh ahi hi. Gamdang, ei sang a changkang zaw te, thil hihdan te muh leh zuih i thuah chetchet mai uhi. Himahleh, ahoihlam sang a, a selam kizui tamzaw adia aw, chihtheih hi.

Wednesday, 31 July 2013

ZOGAM MASALA - IV




ZOMI  te'n i kisaktheihpih mahmah uh leh i makai masate un  'Mitnauta' bangmai a ana et uh, LAMKA khopi ahi hi (tulai in en,a mit ah niin tam i tangsak lawta ua hiven). Hiai Lamka khopi ahih leh Manipur,Simlam a om ahi nawn hi.

NA NGAIHTUAH NGEI HIA ??




Nite khollou a pai ahih ziak in, hunte hong mualliam zungzung a, taksa hatna le hong kiamkiam hiaihiai a, i vunte bang leng hong duai lai ding ahi. I taksate chu guhvuak bang in hong omlai dia.

ZOGAM MASALA - III




INDIA gam in khantouh lam a manoh mahmah mai hi. Dated 30-7-2013, 7 Pm in India State 29 aphakna di'n,Andhra Pradesh State apa'n in,'Telangana State' ana piang kheta hi.Eite a di'n le suahtakna (AHS) kawlni(muhni) suakthei thou ahi cih hon musak hi. Gam khangtou sung a Gam khang hetlou a tengte i hih lam uh kuaman i haihkei uhi. Gam khangtou lou a i teng mahbang un, i Zogam ua Lampite ahi mahmah kei hi. I lampite uh loupa in phu pailet zou a, Aak in a thaisiat zoh laiteng i gam uh a khangtou kei ding hi. Sing-le-lou hing dipdip muh di chu a vang deuhdeuh a, himahleh, huih ninsaktu di'n, i lampi neu taktak te uah gari chikim a taidim dipdip vanglak hi.

Tuesday, 30 July 2013

LIFE



By ~ Hauzel Muan



Mihing hiam a hih kei leh hinna nei khem peuhte I hinzia leh I omdan a et in hinna I neih sung  teng hiai thumal LIFE kici a genna om hi. Sih nung leh manthat nung ciang in zatna di om nonlou hi. Ei mihingte a di diak in hiai thumal I suut leh thil chi tuamtuam in suut theih hi. A zang hoih te a ding in manpha mahmah mai a, hucilou a mumal lou tak inle ana zat theih mawk hi. I hinkhua leh maban eimah khut a bangtan hiam kingakna chiang nei hi. Hiai LIFE thuam zang in neucik thil kon kum di.

ZOGAM MASALA - II


By ~ Sang Quptong



'ZOGAM MASALA - I' ah thu tamlou i na gen khinta ua, tu'n huaite delhzui (bohzui) nadan in, 'ZOGAM MASALA - II' ah bangzah hiam lungsim a vei diakte i sekhe khawm nawn ding a, simtute'n Valhhak simsim om mah leh, agim beek ana nam le uchin chih ka deih masa hi. Genkhak dandan a hel-ahel polhsuk nengnung di dan i hi.

Monday, 29 July 2013

LAMKA LEH SAZUAKNA


By ~ Sang Quptong



 Lamka khopi i chih,Churachandpur Distric sung a om ahi a, Manipur a di'n gen le, Manipur South District a Lamka khopi om ahi. Manipur a,Second Town chih hial a om, Lamka khopi ah Population sahlua hikei mah leh Sa ne (Non Veg.) 90% val bang om di'n gintak huai hi.Huchi ahihleh,Nikhat in Sa (Bawng,Vok,Vatawt, Aak, Kel, Belam leh Adangdang.) bangzah a kigoukhe mawngmawng dia aw ?? Nikhat a saman dia i senkhiat uh Lakh bangzah a pha dia aw ??

ZOGAM MASALA - I


By ~ Sang Quptong


KHOVEL a mihing a piang khe taphot, Nam(Tribe/Nation) neilou om di'n gintak huailou hi. Tua mahbang in, Nam khat in tenkhawmna di'n gam ana poimoh nawn leuleu hi. Pathian in mihingte leitung luahdim dia hon bawl ahih mahbang in, tenna di neilou te'n le sum tam pipi seng a kilei mai dan ahi. Mizo te Mizoram a ana teng mahbang un, Zomi te leng Zogam ah i te'n khop uh poimoh mahmah hi.

Sunday, 28 July 2013

TAWLNOU LEH MAITEH




 A tung a 'Thupi' dia i teel tegel a theilou om di'n a gintak huaikei hi. Sim leh mal (South and North) bangbang a, a 'meaning' uh kigamla mahmah himahleh, 'TAWLNOU LEH MAITEH' tungtawn a, adiak in Khangthakte'n ziltheih, i neih khak ua leh chi a siam leh siamlouh genlou a hon gelhkhia chu ka hi peuhmah hi.